- خرید دست دوم: مطمئن شوید قیمت کاملی که میپردازید در سند طابو اعلام شود.
- در برخی پروژهها خریدار خارجی ۱۵ تا ۲۰ درصد بیشتر از خریدار محلی میپردازد که بیشتر بهخاطر کمیسیون آژانسهاست.
- واحدهای پیشفروش پیش از تحویل پرداخت میشوند و ترکیه نظام اجباری حساب امانی (اسکرو) ندارد.
- هنگام فروش پس از سه سال دوباره به خریدار، وکیل و دریافت امن پول نیاز دارید و سود فروش در پنج سال اول تا ۴۰ درصد مالیات دارد.
- صندوق تحت نظارت فقط پس از انتقال سند و از طریق Takasbank پرداخت میکند و هرگز بیش از ارزش کارشناسی مجاز نمیپردازد.
- از فروشندهای بخرید که قابل بررسی باشد، با وکیل مستقل کار کنید، از یک نهاد بخرید – یا مسیر صندوق را انتخاب کنید.
دو روش خرید: از سازنده یا از بازار دست دوم
در ترکیه خانه را یا نو از سازنده میخرید – آماده یا پیشفروش – یا دست دوم از یک مالک شخصی. هر دو برای شهروندی قابل استفادهاند، به شرط آنکه ارزش کارشناسی رسمی دستکم ۴۰۰٬۰۰۰ دلار باشد، پرداخت از طریق بانکهای ترکیه انجام شود و ملک سه سال نگه داشته شود. اما نکات قابل توجه در هر حالت متفاوت است.
۱. خانه دست دوم: قیمت اعلامشده در سند طابو
تا همین اواخر رایج بود که فروشندگان قیمتی کمتر از مبلغ واقعی پرداختشده را در سند طابو اعلام کنند. دلیلش هزینههاست: عوارض طابو بر اساس ارزش اعلامشده محاسبه میشود، و شخصی که ملک را در کمتر از پنج سال پس از خرید بفروشد باید بر سود آن مالیات بر درآمد بپردازد که نرخهای پلکانی آن به ۴۰ درصد میرسد.
برای خریدار شهروندی، قیمت اعلامشده اهمیت دارد. پرونده شما بر ارزش کارشناسی رسمی و بر انتقالهای بانکی منطبق با معامله تکیه دارد. سندی که مبلغی کمتر از آنچه پرداختهاید نشان دهد، یا پرداختهایی که با معامله نخواند، میتواند در درخواست و بعداً هنگام فروش مشکل ایجاد کند.
چه باید کرد: بر اعلام قیمت کامل پافشاری کنید، فقط با انتقال بانکی پرداخت کنید و پیش از هر پرداخت از وکیل خود بخواهید سند، گزارش کارشناسی و سابقه مالکیت فروشنده را بررسی کند.
۲. سازندگان: قیمت اعلامشده و قیمت برای خارجیها
سازندگان بر سود خود مالیات شرکت میپردازند و به همین دلیل برخی ترجیح میدهند قیمت کامل فروش را اعلام نکنند. همان بررسیها در اینجا هم لازم است: قیمت اعلامشده، ارزش کارشناسی و انتقالهای بانکی باید با هم بخوانند.
نکته دوم قیمت است. بسیاری از پروژهها از طریق آژانسهای بینالمللی که کمیسیونهای بالایی میگیرند به خارجیها فروخته میشوند و این کمیسیونها در قیمت گنجانده میشود. در نتیجه در برخی پروژهها خریدار خارجی برای واحدی مشابه ۱۵ تا ۲۰ درصد بیشتر از خریدار ترک میپردازد. مقایسه قیمتها در سایتهای محلی ترکیه و درخواست فهرست قیمت خود سازنده کمک میکند.
۳. پیشخرید: پرداخت پیش از تحویل
در ترکیه بهای خانه پیشفروش معمولاً – یکجا یا به اقساط – پیش از پایان ساخت پرداخت میشود و هیچ نظام اجباری حساب امانی یا ضمانت تکمیل برای حمایت از خریدار وجود ندارد. بیشتر پروژهها تحویل داده میشوند. با این حال مواردی بوده است – که برخی در رسانهها هم منتشر شده – که خریداران پرداخت کردهاند اما نتوانستهاند سند بگیرند، یا بهدلیل کلاهبرداری یا چون سازنده نتوانسته پروژه را تمام کند.
چه باید کرد: سابقه سازنده و پروژههای تمامشده او را بررسی کنید، مطمئن شوید حق شما بر واحد ثبت شده است، پرداختها را به پیشرفت ساخت گره بزنید و قرارداد را به وکیل مستقل نشان دهید.
۴. ارزش کارشناسی: ارزشی که حساب میشود
برای شهروندی، ارزشی حساب میشود که در گزارش کارشناس دارای مجوز از هیئت بازار سرمایه (SPK) آمده است، نه قیمتی که شما توافق میکنید. اگر بیش از ارزش واقعی ملک بپردازید، تفاوت آن هنگام فروش از دست میرود. خرید را مشروط به ارزش کارشناسی دستکم ۴۰۰٬۰۰۰ دلار کنید. چکلیست ما پس از لغو شهروندیهای ۲۰۲۶ را بخوانید.
۵. پس از سه سال: فروش ملک
شهروندی ایجاب میکند ملک را سه سال نگه دارید. وقتی بخواهید بفروشید، کار از نو شروع میشود: باید خریدار پیدا کنید، معمولاً از طریق مشاور املاک، و دوباره وکیل بگیرید – اغلب از خارج و با وکالتنامه جدید. همچنین باید مطمئن شوید پول واقعاً به دستتان میرسد: مانند خرید، نظام حساب امانی وجود ندارد، پس زمانبندی پرداخت و انتقال سند باید با دقت تنظیم شود.
سپس نوبت مالیات است. شخصی که ملک را در کمتر از پنج سال پس از خرید بفروشد باید سود را اظهار کند و بر آن مالیات بر درآمد با نرخهای پلکانی تا ۴۰ درصد بپردازد. فروش در سال چهارم هم هنوز در همین بازه پنجساله است. پیش از توافق بر قیمت، از وکیل و حسابدار خود بخواهید مالیات را محاسبه کنند.
در مسیر صندوق خروج به شکل دیگری است: پس از پایان دوره نگهداری، واحدهای خود را با دادن اطلاعیه طبق روال مندرج در سند انتشار صندوق که در KAP منتشر شده بازخرید میکنید و پول به حساب شما واریز میشود. طبق قوانین فعلی، سرمایهگذاران حقیقی که بیش از دو سال واحدهای صندوق را نگه داشتهاند بر سود آن مالیات تکلیفی نمیپردازند.
یک صندوق املاک تحت نظارت چگونه با همین ریسکها برخورد میکند
صندوقهای سرمایهگذاری املاک (GYF) و صندوقهای پروژه املاک (PGYF) زیر نظارت هیئت بازار سرمایه هستند. وقتی صندوق ملکی را میخرد یا میفروشد، روند متفاوت است:
- پرداخت پس از انتقال. صندوق فقط پس از انتقال سند به نام صندوق به فروشنده پرداخت میکند و پرداخت از طریق Takasbank، نهاد مرکزی تسویه و امانتداری ترکیه، انجام میشود.
- نمایندگان در اداره ثبت. در هر انتقال سند، کارکنان Takasbank و نمایندگان مجاز شرکت مدیریت حضور دارند.
- قیمت بر اساس کارشناسی مجاز. املاک با دقت توسط کارشناسان دارای مجوز SPK ارزیابی میشوند. صندوق بیش از ارزش کارشناسی نمیپردازد و هنگام فروش هم کمتر از ارزش ثبتشده در صندوق نمیفروشد – صندوق اجازه ندارد در فروش زیان کند.
- صندوق خودش نمیسازد، میسپارد که بسازند. در صندوقهای پروژه، ساخت به پیمانکار سپرده میشود و صندوق با تضمینهایی مانند ضمانتنامه بانکی از خود محافظت میکند.
- اعلام کامل و حسابرسی. هر معامله با ارزش واقعی ثبت، حسابرسی و طبق قوانین بازار سرمایه افشا میشود.
این قوانین برای حفاظت از سرمایهگذاران صندوق است، اما خریداری که ملکی را از صندوق میخرد هم از همین انضباط بهره میبرد: قیمت با کارشناسی مجاز پشتیبانی میشود، انتقال سند زیر نظارت انجام میشود و هیچ کمیسیون پنهان آژانسی در قیمت نیست. ببینید خرید ملک از یک صندوق تحت نظارت چگونه است.
توصیه ما به خریداران ملک
اگر معامله شفاف باشد، ملک راهی مطمئن برای شهروندی ترکیه است. توصیه ما این است که:
- از فروشندهای بخرید که مالکیت و سابقهاش قابل بررسی است؛
- با وکیل مستقل کار کنید، نه وکیلی که فروشنده یا مشاور املاک انتخاب کرده است؛
- خرید از یک فروشنده نهادی را در نظر بگیرید، مانند املاک متعلق به صندوقهای تحت نظارت؛
- یا مسیر صندوق را در نظر بگیرید: ۵۰۰٬۰۰۰ دلار در واحدهای صندوق، به مدت سه سال، بدون ملکی برای مدیریت. مسیر صندوق چگونه کار میکند.
پرسشهای متداول
آیا خرید ملک در ترکیه برای شهروندی امن است؟
بله، اگر معامله شفاف باشد: قیمت کامل در سند طابو اعلام شود، همه پرداختها از طریق بانک انجام شود، ارزش کارشناسی مجاز دستکم ۴۰۰٬۰۰۰ دلار باشد و وکیل مستقل پیش از پرداخت، فروشنده، سند و قرارداد را بررسی کند.
چرا خریداران خارجی گاهی برای همان ملک در ترکیه بیشتر میپردازند؟
بسیاری از پروژهها از طریق آژانسهای بینالمللی با کمیسیون بالا به خارجیها فروخته میشوند و این کمیسیون در قیمت گنجانده میشود. در برخی پروژهها تفاوت میان خریدار خارجی و محلی ممکن است به ۱۵ تا ۲۰ درصد برسد.
خرید ملک از صندوق چه تفاوتی دارد؟
صندوق تحت نظارت فقط بر اساس کارشناسی دارای مجوز SPK خرید و فروش میکند، انتقال سند را با حضور کارکنان Takasbank و شرکت مدیریت انجام میدهد و کمیسیون آژانس نمیگیرد. وقتی صندوق ملکی میخرد، فقط پس از انتقال سند و از طریق Takasbank به فروشنده پرداخت میکند.
وقتی ملک شهروندی را پس از سه سال میفروشم چه میشود؟
باید خریدار پیدا کنید، معمولاً دوباره وکیل بگیرید، مطمئن شوید پول فروش با امنیت به حسابتان میرسد و سود را اظهار کنید. اگر در کمتر از پنج سال پس از خرید بفروشید، سود مشمول مالیات بر درآمد با نرخهای پلکانی تا ۴۰ درصد است.
Serkan Topaktaş
رئیس هیئت مدیره FT Portföy، شرکت مدیریت پرتفویی دارای مجوز و تحت نظارت هیئت بازار سرمایه ترکیه (CMB/SPK) که صندوقهای املاک و سرمایهگذاری خطرپذیر را در استانبول مدیریت میکند.
راهنماهای مرتبط
تابعیت ترکیه با خرید ملک از یک صندوق تحت نظارت ←تابعیت ترکیه بدون خرید ملک: مسیر صندوق ←تابعیت ترکیه از طریق سرمایهگذاری در صندوق (۵۰۰٬۰۰۰ دلار آمریکا) ←این مقاله اطلاعات عمومی است و مشاوره حقوقی یا سرمایهگذاری نیست. واجد شرایط بودن برای تابعیت را مقامات ترکیه تعیین میکنند.